Bepaal de rol en verantwoordelijkheid die je wil opnemen.

  • Denk goed na op welke manier je in jullie onderneming het meest kans hebt om de werkgever te overtuigen om in te zetten op werkbaar werk.
  • Brandweer of architect? Dat is de vraag. De ene houdt zich bezig met het bestrijden van rampen, de ander probeert ze zoveel mogelijk te voorkomen.
  • Kies bewust voor een controlerende of een meer opbouwende rol.
Welke rol jij wil opnemen is een persoonlijke keuze of een keuze die je samen met andere werknemersvertegenwoordigers maakt. Denk goed na op welke manier je in jullie onderneming het meest kans hebt om de werkgever te overtuigen om in te zetten op werkbaar werk. Laat je niet afschrikken door de angst om fouten te maken. Enkel diegene die nooit iets onderneemt, zal nooit fouten maken. Onthoud dat meedenken en brainstormen met de werkgever niet betekent dat jij zelf verantwoordelijk of aansprakelijk wordt voor acties. De verantwoordelijkheid voor de uitgevoerde acties blijft altijd bij de directie liggen.

Als brandweerman of -vrouw kies je voor een toetsende en controlerende rol. Je signaleert problemen bij de werkgever, verwacht dat hij/zij een oplossing uitwerkt en waakt er over dat de oplossing zoveel mogelijk ten goede komt aan de vragen van werknemers. Indien nodig trek je op tijd en stond aan de alarmbel om initiatieven van de werkgever bij te sturen in de gewenste richting. Wettelijke bevoegdheden en cao’s zijn je belangrijkste wapens.

Deze controlerende rol kan in bepaalde situaties strategisch de beste keuze zijn om verbeteringen op vlak van werkbaar werk te realiseren. Een blik op de rijke sociale geschiedenis van ons land en de realisaties op vlak van werkbaar werk leert dat deze aanpak zijn verdiensten heeft.

Maar soms volstaat het niet om aan de zijlijn toe te kijken en moet je als werknemersvertegenwoordiger meer uit je pijp komen om de belangen van werknemers te behartigen. Het is dan nodig om zelf voorstellen of initiatieven te lanceren.
“Syndicaal werk is volgens mij meer dan met de vlag op straat gaan staan. Vroeger was de directie per definitie de vijand en hadden ze altijd ongelijk. Toen kon je gewoon tegen alles zijn, zonder je houding te motiveren. Nu kan dat niet meer. Je moet ook een stuk verantwoordelijkheid nemen."
  
Als architect kies je voor deze meer opbouwende rol. Je wil de situatie op de werkvloer zelf mee vormgeven. Je brengt niet alleen problemen aan bij de werkgever, maar je stelt ook zelf oplossingen voor om problemen aan te pakken. Samen met de werkgever denk je na over manieren om de werkbaarheid van jobs te verbeteren en ga je in discussie over de invulling van de te nemen maatregelen. Naast de wettelijke bevoegdheden en cao’s maak je tijdens het overleg ook volop gebruik van je kennis, inzichten en ervaring.
De rol die je als werknemersvertegenwoordiger zelf wil kiezen, komt niet noodzakelijk overeen met de rol die de werkgever jou wil geven. Idealiter streeft de werkgever dezelfde overlegcultuur als jij na. En dan kun je praten. Maar als jullie van mening verschillen over hoe het overleg moet verlopen, kan dat het overleg op voorhand al bemoeilijken. In dat geval zal je meer tijd en energie moeten gebruiken om je doelstelling te bereiken.